The xx :: “Er zit een heel mysterie achter onze teksten”

De wereld maakte een kleine maand geleden pas kennis met de hipste tieners van het moment. The xx speelt met mysteries en emoties, vermengt pop met een boodschap, en houdt hoofdzakelijk van één ding: de duisternis.

De hele plaat heeft niet alleen iets mysterieus, het is vooral een sensueel album geworden.
Romy Madley Croft (zang, gitaar): “De meeste liedjes zijn ’s nachts opgenomen wat ons in een andere stemming bracht. Tijdens het schrijven werden we stilaan zombies. We waren half wakker, half aan het slapen, dat is ook een van de redenen dat onze stemmen zo hijgerig en intiem klinken. We zijn gehecht aan elkaar, vooral omdat dit mijn beste vrienden zijn. Ik ken Oliver (zang, bas, elv) al van toen ik drie jaar was. We houden allebei vooral van melancholische liedjes, de emoties die artiesten tonen. Of ik nu heel gelukkig ben of niet, mijn teksten zullen altijd donker zijn, dat inspireert me gewoon. Wanneer is een album eigenlijk sensueel? We hebben nooit de intentie gehad om een sensuele plaat te maken. Voor ons is dat raar om te horen, maar we zijn blij dat journalisten onze plaat als sensueel bestempelen.”

Er zit zelfs seks in The xx?
Romy: (lacht uitbundig) “Ik weet zelfs niet hoe ik hierop moet antwoorden, het is me vandaag al eerder gevraagd geweest. Oliver en ik hechten veel belang aan onze teksten en op de eerste plaats drukken we uit wat we op dat moment voelen.  Dat kan heel uiteenlopend zijn; van liefde tot geweld bijvoorbeeld. Voor ons is het  interessant dat mensen seks in onze plaat horen, maar dat is — zoals dat sensuele aspect — nooit onze intentie geweest.”

Heeft de groepsnaam (spreekt uit: The Ex Ex) iets te maken met seks?
Romy: “Neen, helemaal niet. (lacht). Voor we muziek maakten, verzonnen we altijd groepsnamen. Best belachelijk aangezien we niet eens muziek hadden. We houden van het Romeinse cijfer én van de letter. Het heeft overigens lang geduurd voor we een deftige naam hadden gevonden, we gingen dan ook te ver zoeken. Neem nu de letter X: daar kan je een goed artwork voor maken, een poster, of wat dan ook. Die volledigheid is wat we in een groepsnaam zochten.”

Er wordt in ieder geval veel tijd in de teksten gestoken, of die indruk hebben we toch. Primeren die op de muziek?
Romy: “De teksten komen altijd op de eerste plaats, ja. Normaal gezien schrijven we wanneer we thuis achter de computer zitten. Oliver en ik communiceren dan via iChat met mekaar. Eigenlijk valt het te vergelijken met het uitwisselen van gedichten. Hij stuurt mij dan bijvoorbeeld een tekstje door, waar ik dan helemaal niets van begrijp. Hij vraagt mij ook nooit wat ik met mijn teksten wil duidelijk maken, er zit een heel mysterie achter. Hij weet veel van mij en ik van hem, maar toch weet hij niet alles, snap je? Als we samen zingen, voel ik dat mysterie in een zekere zin wel. We blijven gewoon schrijven omdat we dat graag doen en we ons daar goed bij voelen. We schrijven tot we beseffen dat het snor zit. Op dat moment gaan we pas samen spelen. En als ook dat goed zit komen Baria en Jamie het plaatje vervolledigen.”

Wat is het centrale thema op het album?
Romy: “Certainly darkness. Toen we begonnen waren we een paar jaar jonger. We observeerden toen andere mensen omdat we nog helemaal geen levenservaringen hadden. Door die observatie hebben we ervaring opgedaan, het is in zekere mate een autobiografie. Het werd daarna alleen maar donkerder en donkerder. Als je onze teksten goed bekijkt zijn er veel emotionele liefdesliedjes, maar liefde kan niet altijd rooskleurig zijn. Dat is nu gewoon zo. Ik persoonlijk hou van poëzie, hoe zaken als sterren en de hemel worden beschreven. Onze teksten zijn wel eerder poëzie in plaats van songteksten. We maken het cryptisch voor ons én voor de luisteraar.”

Het is stilaan een trend aan het worden om elementen uit de jaren tachtig te gaan halen. Hoe zijn jullie in contact gekomen met die muziek aangezien jullie nog maar 20 jaar zijn?
Romy: ”We zijn allemaal in 1989 geboren, dus we hebben die eightiesperiode niet bewust meegemaakt, zelfs de nineties niet. Ik hou vooral van Young Marble Giants, al moet ik eerlijk toegeven dat ik ze pas heb leren kennen toen onze plaat al afgewerkt was. De new wave van vroeger kennen wij helemaal niet. We maakten onze plaat zoals wij wilden, en dat heeft toevallig kenmerken uit de eighties, maar referenties kun je dat zeker niet noemen. Er is geen enkele groep die mij specifiek heeft geïnspireerd, toch is het normaal dat de pers ons gaat vergelijken met oude groepen. Wij zijn daar niet van onder de indruk, maar het hoort bij onze job. We moeten openstaan voor commentaar. We zijn alle vier enorme muziekfans, je hoort ons ook niet zeggen dat we niét naar muziek luisteren, hé. We hebben allemaal wel een vreemde muzieksmaak want we luisteren echt naar alles. Ik hoor even graag r&b als rock of pop. Neem nu Mariah Carey, daar luister ik zelfs naar.”

Wat jullie trouwens zo anders maakt is jullie ingehouden geluid, terwijl de meeste groepen tegenwoordig om ter luidst klinken.
Romy: “We zijn alle vier heel rustige mensen. We zijn ook niet introvert, in ons eigen gekeerd. Onze muziek geeft eerder onze persoonlijkheid weer. Als je uitgaat, zijn er ook altijd rustige en opgefokte mensen, dat is in de muziek ook zo. Ik respecteer die artiesten wel die constant op en neer kunnen springen terwijl ze spelen. Dat is niets voor ons, dan zouden we onze persoonlijkheid verliezen. We speelden onlangs het voorprogramma van The Big Pink en dat was ook een groot verschil qua geluidssterkte. Wij begonnen als rustig groepje en zij werkten af met het grote gitaargeweld. We wisten van tevoren dat het raar zou zijn, maar we appreciëren het dat ze ons hebben gevraagd.”

Jullie tourden met The Big Pink en met Micachu; nu zijn jullie zelfs bekender dan die twee groepen.
Romy: “We beseffen het nog niet echt. We hebben heel veel te danken aan die twee bans. Ik denk zelfs dat we er zonder hen nooit zouden staan, of als we er dan al stonden ging het met een heel ander gevoel zijn. In het begin wisten we niet wat we konden verwachten van zo’n tour. We waren heel onzeker en verlegen, maar met hun hulp zijn we wat losser geworden, we vrezen het touren niet meer. Het blijft raar om eraan te denken. Vergelijk The Big Pink als onze groot broer en Micachu is dan het zusje. Het is flatterend dat er over ons wordt gesproken, maar ik vrees wel een beetje dat hype-gedoe. Het is best wel gevaarlijk als er teveel van ons wordt verwacht.”

Een van jullie sterkste troeven is jullie samenzang. Jullie stemmen zijn gemakkelijk te vergelijken met de instrumenten. Jouw stem klinkt zo verfrissend als de speelse gitaar en Olivers stem heeft het donkere van de bas.
Romy: “Vocaal hebben we niets speciaal gedaan met onze stemmen. We zijn pas beginnen zingen toen we The xx hadden opgericht. Je hebt kinderen die al zongen toen ze drie jaar waren, ze gaan dan in een kerkkoor, je kent dat wel. Ik daarentegen was een verlegen kindje. Het heeft lang geduurd voor ik begon te zingen. Toen we voor de eerste keer samen zongen, was dat zoals op de plaat. Het grappige is dat als je de toon van mijn stem lager gaat zetten ik exact als Oliver klink, en wanneer je zijn stem verhoogt, lijkt het wel of hij zingt als ik.”

Is het een soort van rollenspel wat jullie doen met die zang?
Romy: “In het begin waren we niet van plan om elk om de beurt te zingen, maar we zijn dan veel naar The Kills beginnen luisteren. Alison zingt misschien wel meer dan Jamie, toch waren zij de grootste inspiratie voor onze zang. We delen onze teksten samen, onze liedjes, we doen alles voor elkaar. Ik zing niet over Oliver, of naar hem toe. Hij is mijn beste vriend sinds jaren dus dat zou best wel vreemd overkomen als ik voor hem zong. Nu ja, een rollenspel kun je het wel noemen.”

We hadden het daarstraks even over Micachu. We horen op jullie plaat bijvoorbeeld ook geëxperimenteer van de drumpad met de keyboards. “VCR” en Basic Space” lijken zo wel liedjes van Micachu in slow motion.
Romy: “Ik vind Micachu’s speciale geluid inspirerend. Ze speelt met kapotte gitaren, gebruikt speelgoed … We zijn vooral beginnen experimenteren door Jamie (beats, producer, elv). Jamie is zo iemand die ons speciaal wilde maken, hij wou niet in een groep spelen die geen unieke sound heeft. Bij “Basic Space” kwam hij naar ons en zei: “ik ga die beat pakken en die gaan we dan vermengen met dat geluid en die gitaar.” De rest stond daar dan bij en dacht “oké, je doet maar.” We hadden heel veel vertrouwen in hem want we wisten dat wat hij deed dan ook nog eens goed was.”

Jullie zijn momenteel één van de enige groepen die het zonder producer hebben gedaan.
Romy: We hebben met verscheidene producers mogen werken (o.a Diplo, elv), maar Jamie kwam dan zelf naar ons om te zeggen dat hij dat evengoed kon doen. Jamie weet alles van ons natuurlijk, we kennen elkaar door en door en hij is nooit ver weg. Dat was één van de belangrijkste redenen dat we voor Jamie hebben gekozen, hij is altijd in onze buurt. Er zijn veel mensen die ons vervloeken omdat we met zoveel professionele producers mochten werken, maar waarom zouden we moeilijk doen als het ook makkelijk kan? Het album is nu misschien maar in een huiskamer gemaakt, toch zijn we héél tevreden. We hebben het artwork en de foto’s ook zelf gemaakt. Noem ons controlefreaks als je wil, we zijn gewoon zo.” (lacht)

Tekst: Elmo Lê van

Verschenen op goddeau.com